VPN-snelheid testen: zo doe je het zelf, en wat normaal is
Een VPN maakt je verbinding altijd iets trager; de vraag is hoeveel. De "snelheidstest" die aanbieders zelf beschrijven (meet, VPN aan, meet nog eens) is te weinig om iets te concluderen. Hier staat hoe je het wél eerlijk meet, wat de cijfers betekenen en welk verlies volgens onafhankelijke testers normaal is.
Sluit je via een link op deze pagina een abonnement af, dan kunnen wij een commissie ontvangen. Dat kost jou niets extra en verandert ons oordeel niet. Disclosure · Hoe wij beoordelen.
Waarom één meting niets zegt
Je internetsnelheid schommelt de hele dag, ook zonder VPN. 's Avonds rond negen uur is het het drukst; de Amsterdamse internetknoop AMS-IX zette zijn record van 15 terabit per seconde precies op dat tijdstip (15 april 2026). Wie om 21:00 met VPN meet en om 14:00 zonder, geeft de VPN de schuld van de avonddrukte. Serieuze testers meten daarom vaak en nemen het midden: TechRadar minstens vijf keer verspreid over de dag (mediaan), Comparitech negen keer op drie tijdstippen, zonder uitschieters.
Zo meet je eerlijk in zeven stappen
- Bekabeld, niet via wifi. Geen kabel? Meet dan alle rondes op dezelfde plek, naast de router.
- Sluit alles wat bandbreedte vreet: cloud-back-ups, updates, de streamende tv in de andere kamer.
- Meet eerst zonder VPN, drie keer. Noteer download, upload en ping. Dit is je nulmeting.
- Kies in de speedtest handmatig één testserver en houd die vast. Speedtest.net kiest standaard de dichtstbijzijnde, en met VPN aan is dat een andere. Dan vergelijk je twee testservers in plaats van twee verbindingen.
- Zet de VPN aan op een Nederlandse server en meet weer drie keer. Zelfde testserver, zelfde tool, zelfde kabel. Dit is het verlies dat je dagelijks merkt.
- Herhaal met een verre server (VS, Japan) als je die echt gebruikt, bijvoorbeeld voor streaming. Verwacht daar veel meer verlies; dat is afstand, geen gebrek van de dienst.
- Herhaal op een ander tijdstip. Verschilt het VPN-verlies sterk tussen dag en avond, dan zit de bottleneck in de drukte op de VPN-server.
Reken het verlies als percentage van je nulmeting. 200 Mbps inleveren op een gigabitlijn is 20 procent; 30 Mbps inleveren op een 100 Mbps-lijn is 30 procent en voelt erger.
Welke test gebruik je?
- Speedtest.net (Ookla): de standaard van vrijwel alle testlabs, inclusief Cybernews en Comparitech. Grootste voordeel: je kiest de testserver zelf. Nadeel: advertenties en dataverzameling.
- Fast.com (Netflix): meet tegen de servers van Netflix. Handig om te zien of streamen soepel gaat, ongeschikt om VPN-verlies te meten: je kunt geen server kiezen.
- Speed.cloudflare.com: geeft naast download en upload ook jitter en "loaded latency" (ping terwijl je lijn vol belast is). Nuttig naast Speedtest.net als latency voor jou telt; ook hier geen serverkeuze.
Wat ping en jitter betekenen
Ping (latency) is de tijd die een pakketje nodig heeft om heen en terug te reizen. Een VPN voegt daar altijd iets aan toe, want je verkeer maakt een omweg: naar Nederland een paar milliseconden, naar de VS al snel 80 tot 100. Jitter is de schommeling in die ping; een stabiele 40 ms is voor gamen en bellen prettiger dan een ping die tussen 10 en 90 springt. TechRadar hanteert voor gamers ping onder 20 ms en jitter onder 5 ms als richtlijn, en haalde dat zelf alleen naar een server dichtbij. Voor streamen telt vrijwel alleen download; voor gamen, bellen en thuiswerken wegen ping en jitter zwaarder. Daarom benoemen wij in onze methodologie doorvoer en latentie apart.
Welk verlies is normaal?
Dit zijn geen cijfers van ons; wij meten niet. Dit rapporteerden drie onafhankelijke partijen, elk met een eigen opstelling, dus leg ze niet één op één naast elkaar.
- Cybernews (bijgewerkt 6 augustus 2026, Speedtest.net op een lijn van rond 940 Mbps): NordVPN behield gemiddeld rond 90 procent van de basissnelheid, Surfshark 93, IPVanish rond 80 en ExpressVPN rond 77 procent.
- TechRadar (bijgewerkt 6 augustus 2026, 10 Gbps-lijn, WireGuard tenzij anders vermeld): PrivadoVPN 2334 Mbps, Mullvad 2308, Proton VPN 1475, NordVPN 1249, Surfshark 1021. Met OpenVPN zakten dezelfde diensten naar 405, 449, 688 en 825 Mbps; alleen ExpressVPN kwam met OpenVPN boven de 1000.
- AV-TEST (meting februari 2025, rapport november 2025, in opdracht van Kaspersky, volgens de AMTSO-richtlijn): een week lang meerdere metingen per dag. Surfshark scoorde sterk op lokale download, NordVPN en ExpressVPN op upload. Omdat opdrachtgever Kaspersky zelf won, gebruiken wij dit rapport alleen voor de rangorde van de overige diensten.
De vuistregel uit deze en oudere metingen: met WireGuard (of een afgeleide zoals NordLynx) naar een server dichtbij is 5 tot 15 procent verlies normaal; met OpenVPN eerder 15 tot 30 procent, bij sommige diensten fors meer. Internetspeedtesten.nl noemt dezelfde marges (maart 2026). Verlies je met WireGuard naar Amsterdam structureel meer dan 30 procent, dan is er iets aan de hand: een drukke server, een instelling, of een provider die VPN-verkeer afknijpt.
Waarom Nederlandse servers snel zijn
Twee redenen, en geen van beide heeft met de aanbieder te maken. Afstand: naar een datacenter in Amsterdam is de omweg een paar milliseconden. En Amsterdam heeft met AMS-IX een van de grootste internetknooppunten ter wereld (aangesloten poortcapaciteit bijna 70 Tbps in april 2026), waar vrijwel elke VPN-aanbieder en streamingdienst direct aan hangt. Daarom oogt elke aanbieder in Nederland ongeveer even snel; verschillen zie je pas op verre servers en in drukke uren.
Serverbelasting en protocol: waar de verschillen wél zitten
Belasting. Een VPN-server deelt zijn capaciteit met iedereen die erop zit, en populaire locaties zijn 's avonds drukker. Zie je in stap 7 een groot verschil tussen dag en avond, wissel dan eerst van server binnen hetzelfde land.
Protocol. Bijna alle apps staan standaard op WireGuard of een variant. Zit je op OpenVPN (oude instelling, handmatige configuratie, router), dan is dat in de cijfers hierboven de grootste enkele factor; OpenVPN over TCP is nog trager dan over UDP. Op een router met zwakke processor telt dit dubbel, zie VPN op je router.
Wanneer wissel je van server of protocol?
- Meer dan 30 procent verlies naar Nederland met WireGuard: eerst een andere Nederlandse server, dan het protocol controleren, dan de ingebouwde filters (adblocker, "threat protection") kort uitzetten.
- Goede download, hoge jitter: andere server dichtbij; jitter komt bijna altijd van een drukke server of van wifi.
- Verbinding valt weg op hotel- of bedrijfswifi: juist naar OpenVPN TCP of een obfuscatieprotocol. Je levert snelheid in, maar de verbinding houdt stand. De enige situatie waarin trager de juiste keuze is.
- Alles traag, ook zonder VPN: dan is het je provider of je wifi. Zie VPN uitzetten om dat snel uit te sluiten.
"10 Gbps-servers": wat die claim wel en niet betekent
Surfshark meldde in september 2024 dat al zijn servers een 10 Gbps-poort hebben; NordVPN begon die uitrol in december 2020 en zet het nog steeds bovenaan zijn snelheidspagina. Nuttig: zo'n server bedient meer gebruikers tegelijk zonder dat ze elkaar in de weg zitten. Maar het is de poort van de server, gedeeld door iedereen die erop zit, en begrensd door jouw abonnement: met een gigabitaansluiting haal je nooit meer dan 1 Gbps. NordVPN schrijft zelf, lager op de pagina, dat de eigen resultaten op een 10 Gbps-testlijn "kunnen afwijken van de ervaring van een typische gebruiker". Lees "10 Gbps" als "drukte is minder snel een probleem", niet als een snelheid die jij gaat zien.
Wat ons opviel bij het nalezen van de snelheidsclaims
Toen we op 12 september 2026 de snelheidspagina's van de aanbieders naast de rapporten van onafhankelijke testers legden, viel één patroon op: de "onafhankelijke" cijfers die aanbieders aanhalen, zijn vaak minder onafhankelijk dan ze klinken. NordVPN onderbouwt "snelste VPN" met een rapport van West Coast Labs uit 2025 dat alleen op het eigen CDN van NordVPN staat, zonder te melden wie het betaalde. Het recentste AV-TEST-rapport is betaald door Kaspersky, en Kaspersky won. Dezelfde NordVPN-pagina citeert TechRadar met "950+ Mbps, gedeeld eerste met Surfshark" en "ping onder de 20 ms", terwijl de actuele TechRadar-tabel van augustus 2026 NordVPN op de zevende plaats zet, met 48 ms ping. De cijfers zijn niet verzonnen; ze zijn geselecteerd. Daarom staat bij elk getal hierboven wie het mat, wanneer en op welke lijn.
Bronnen
Wij nemen geen claims van aanbieders over zonder ze na te lopen. Dit gebruikten we voor dit artikel:
- Snelheden per dienst en protocol, testmethode (10 Gbps-lijn, minstens vijf metingen, mediaan) en richtlijn voor ping en jitter: TechRadar, The fastest VPNs, bijgewerkt 6 augustus 2026, bekeken op 12 september 2026. TechRadar verdient aan affiliate-links.
- Snelheidsbehoud per dienst (NordVPN 90%, Surfshark 93%, IPVanish 80%, ExpressVPN 77%) en testopzet met Speedtest.net: Cybernews, Fastest VPN, bijgewerkt 6 augustus 2026, bekeken op 12 september 2026. Cybernews verdient aan affiliate-links.
- Testopzet (negen metingen, drie tijdstippen, uitschieters verwijderd, geen latency gemeten): Comparitech, How we test VPNs, bekeken op 12 september 2026.
- Vergelijkende test van tien VPN's, meting februari 2025, in opdracht van Kaspersky: AV-TEST, Kaspersky VPN Comparative Test 2025, gepubliceerd 12 november 2025, bekeken op 12 september 2026.
- Verliesmarges per protocol (WireGuard 5 tot 15%, OpenVPN 15 tot 30%): internetspeedtesten.nl, VPN en internetsnelheid, 15 maart 2026, bekeken op 12 september 2026.
- Piekverkeer 15 Tbps op 15 april 2026 rond 21:00 en poortcapaciteit 69,57 Tbps: AMS-IX, nieuwsbericht, bekeken op 12 september 2026.
- Wat de Cloudflare-test meet (unloaded en loaded latency, jitter): speed.cloudflare.com, bekeken op 12 september 2026.
- Snelheidsclaims, West Coast Labs-rapport, 10 Gbps-infrastructuur en de eigen kanttekening over de 10 Gbps-testlijn: NordVPN, High-speed VPN, bekeken op 12 september 2026; uitrol 10 Gbps-servers: NordVPN-blog, 21 december 2020, laatst gewijzigd april 2026.
- Alle servers naar 10 Gbps: Surfshark-blog, 12 september 2024; stappenplan van de aanbieder en de grens van 30 procent: Surfshark, How to run a VPN speed test, bijgewerkt 9 september 2026, beide bekeken op 12 september 2026.
Bekijk actuele prijs bij NordVPN Bekijk actuele prijs bij Surfshark
Beide zitten in de metingen van augustus 2026 in de kopgroep op servers dichtbij en kosten bij een tweejarig abonnement ± €2,50 tot €3,50 per maand; controleer de actuele prijs en lees in wat kost een VPN echt? wat je daarna betaalt. Onze beoordeling staat in de NordVPN-review en de Surfshark-review; welke van de twee bij jou past, lees je in NordVPN vs Surfshark.